Ներելը դժվա՞ր բան է
Ներելը բավականին բարդ գործընթաց է: Ներելուց հետո անգամ կասկածամտությունը կարող է չանցնել: Ու չնայած Ջիմինն այդպիսին է, շարունակում է ժպտալ... Բայց նրան կյանքում ընդհանրապես վատություն արած չկան: Բոլորին էլ ժպտում է, բոլորին էլ, ասես, վստահում է՝ յուրաքանչյուրն իր չափով: Թեհյոնը կասեր՝ "ոչ մեկին լիովին վստահել չի կարելի, անգամ սեփական եսին. մի օր այն քեզ էնպիսի մի կրակը կգցի, որ չես էլ հասցնի մտածես":
- Ներելը դժվա՞ր բան է:
Ջիմինը երբեմն մոռանում է, որ հեծանվի վրա, իր ետևում ընդամենը յոթնամյա երեխա է նստում ու այնպիսի լուրջ հարցեր է բարձրաձայնում, որ խեղճ Սումինը մեկ-մեկ խառնվում է իրար: Մեկ-մեկ էլ այնպիսի լուրջ պատասխաններ է տալիս եղբոր հարցերին, որ Ջիմինն է խառնվում իրար՝ մտածելով՝ արդյո՞ք ինքն է ավագը իրենց միջի:
- Ես գտնում եմ, որ հա, - լրջորեն պատասխանում է Սումինն ու մի պահ հեծանվի ղեկը թարս է գնում: Ջիմինը, պարզապես, պատասխանի չէր սպասում, - ես, օրինակ, Ջիյոնին դեռ չեմ ներել:
- Իսկ ինքը ներողություն խնդրե՞լ է:
- Ոչ, - հոնքերը կիտելով, - համ էլ ինձնից ներողություն խնդիրելու իմաստ չկա, նա պիտի Չվե պապիկից ներողություն խնդրի:
Հետո հանկարծ Ջիմինը ծանր ու թեթև է անում որոշ բաներ. երեխաների առջև կա պարզապես իրողություն ու նրանք այդ ամենը ընկալում են ուղիղ: Այսինքն՝ Չվե պապիկը ամնեզիա ունի, առօրեական հասարակ բաները մոռանում է: Երեխան, որին դեռ չեն բացատրել ամնեզիան ինչ է, չի էլ խորանում դրա մեջ, ու նրան կամ զայրացնող, կամ զվարճացնող է թվում Չվե պապիկի այդ... ունակությունը: Ջիյոնը երեխա է, որ ամնեզիայի մասին ոչինչ չգիտի... Չոնինը երեխա էր, որ հետևություններ անել ու խորը մտածել չի կարողացել: Նա ուղղակի երեխա էր նույնպիսի, որպիսին Ջիյոնն է: Երեխաներին կարելի է ներել, բայց նրանց տարիքով մեծ տարբերակները պիտի արդեն մտածեն ինքնուրույն ու ինքնուրույն էլ հետևություններ անեն: Ջիմինը ներել է փոքրահասակ Չոնինին, երիտասարդ Չոնինը, եթե ցանկություն ունի, պիտի ապացուցի, որ իսկապես մեծացել է.
- Եթե ներողություն խնդրի, - Ջիմինը՝ կանգնեցնելով հեծանիվը դպրոցի մոտ ու քրոջը ժպտալով, - կասես՝ կմտածեմ: Բայց կներես, ուղղակի նրան չասես: Շատերը չգիտեն հիշողությունը կորցնել ինչ է նշանակում, ոչինչ: Նրանք մեղավոր չեն:
Սումինը ձեռքերը ծալում է կրծքին ու թեք նայում եղբորը.
- Իսկ մի քանի օր առաջ ուրիշ բան էիր ասում, եղբայրիկ:
Եղբայրիկը ծիծաղում է.
- Էդպես լինում է:
Դեպի տարրական դասարանների մասնաշենքը մի քանի քայլ անելուց հետո Սումինը հանկարծ կանգ է առնում ու շրջվում դեպի եղբայրը: Մի քիչ նեղված, սեղմելով պայուսակի թևերը.
- Միշտ էդպես ես պատասխանում, - ու գնում է:
Ջիմինը մի քիչ մնում է կանգնած՝ խորհելով: Իսկապես որ: Այնքան շատ են նրա շուրջ կրկնում այդ բառերը, որ ինքն էլ է սկսել կրկնել... սկսել հավատալ: Էդպես լինում է ու վերջ:
Հետո շրջվում է հետ ու բախվում... բախվում բավականին ցավոտ, աչքը ուղիղ ինչ-որ մեկի ուսին*.
- Ա՜յ, կներեք:
Ինչ որ մեկը հայհոյում է ու.
- Գրողը տանի, մեկ մեկ գլուխդ բարձր քայլիր:
Ու չես հասկանում՝ չհարվածելու համար, թե մի քիչ սեփական եսի նկատմամբ վստահություն ձեռք բերելու համար: Բայց Ջիմինը բռնում է աչքից, այն իսկապես ցավում է, գլուխը բարձրացնել չի ստավում, բայց.
- Կներեք:
- Տեսնեմ, - մի քանի անգամ թարթելուց հետո բարձրացնում է գլուխն ու խառը հայացքը կառչում է ծանոթ ձայնի տիրոջից: Յունգին նայում է մի տեսակ անհանգստացած: Ու նայում է շատ մոտիկից:
- Անցավ, ոչինչ:
Ոչինչ էլ չանցավ։
Յունգին հոգոց է հանում. աչքի շուրջն ու ներսը կարմրել են.
- Երևի սառը պիտի դնես:
Ջիմինը հանկարծ ուշքի է գալիս: Ձեռքը տանում է ճակատին ու մտածում, որ Յունգին, ախր, ոչ մեկի ցուցումները չի լսում, ինչի՞ պիտի հիմա ինքը նրանը լսի, բայց.
- Սառը ջուր կքսեմ, կանցնի, - ու հայացքն է թեքում, պայուսակն ուսին հարմար դնում ու անցնում հյոնի կողքով՝ զսպելով ցանկաությունը մտքինն ասելու:
Յունգին նկատում է դեմքի անհասկանալի արտահայտությունը, բայց ոչինչ չի ասում, ու հետևում է նրան դեպի դպրոցի շենքը:
Ջեհյոնի հետ ակտիվ զրուցող Հոսոկը հանկարծ նկատում է նրանց ու աչքերը կկոծում՝ նկատելով կրտսեր ընկերոջ վիճակը.
- Այգու՜, - բռնելով Ջիմինի այտերից ու ուսումնասիրելով զարմացած: Ջեհյոնը ուշադրությունը դեպի նրանց է սևեռել նույնպես, - էս ի՞նչ է եղել:
Ու կարելի էր սովորականի պես ասել՝ ոչինչ, անուշադիր եմ եղել, ու անցնել, բայց Ջիմինի կյանքն առանց այն էլ անհետաքրքիր է: Իսկ Յունգին առաջվա պես չորկող: Մի քիչ էլ անուշադիր.
- Յունգին է հարվածել, - Հոսոկն ու Ջեհյոնը ապշած հայացքները ուղղում են դեպի նույնքան ապշած Յունգին, ով մեկ տղերքին է նայում, մեկ՝ մեջքով կանգնած Ջիմինին, ով մի կերպ է զսպում դուրս թռչող ժպիտը: Ջիմինը կարծում էր, որ չեն հավատա. Յունգին ընկերներին չի հարվածքում: Դե էդպես էին կարծում, մինչև չտեսան Նամջունին կապտուկներով: Այսինքն՝ Ջիմինի խոսքին հավատալ կարելի է:
- Յա՛, հյոն:
Յունգին հոգոց է հանում՝ լսելով՝ Ջիմինի՞ն ինչի, Ջիմինին չի կարելի, Ջիմինը հաստատ ոչինչ արած չի լինի, Ջիմինը չէր կարող: Ջիմինը, Ջիմինը, Ջիմինը... Դրանից Ջիմինը սկսում է իրեն վատ զգալ.
- Հոբի հյոն, - բռնելով հագուստի թևքից: Ու ինչի՞ Յունգին մի բառ անգամ չի ասում իրեն արդարացնելու համար, - կատակ էր: Իրոք: Ոչինչ չի եղել: Չեմ նկատել ու միամիտ հարվածել եմ նրան:
Հիմա պարզ է: Յունգին սրան էր սպասում ու նայում է Հոսոկին՝ հիմա հասկացա՞ր հայացքով:
- Իսկ դու նրան մի՛ արդարացրու ամեն անգամ, - Ջիմինն արդեն լրիվ կարմիր է: Հոսոկը չի հավատում:
Բոլորն են, հա՞, նկատել Ջիմինի վերաբերմունքը Յունգիի նկատմամբ:
Իրադրությունը հանդարտվում է միայն այն ժամանակ, երբ հայտնվում է Չոնինն ու բարևելուց հետո նույն հարցը տալիս, ինչ մյուսները.
- Էս ի՞նչ է եղել աչքդ:
Ջիմինը հոգոց է հանում, իսկ Հոսոկը կտրուկ փոխում է մտքերն ու արագ ու կտրուկ բացատրում, որ ոչինչ, ընդամենն անուշադրության խնդիր էր. Հակակրանքը երիտասարդի նկատմամբ մի գրամ թուլանալ չի ուզում:
Յունգին արդեն թոհուբոհից զայրացած հեռանում է, Ջիմինն իրեն մեղավոր է զգում. Իզուր չեն ասում՝ Ջիմինի հումորի զգացումն այնքան էլ լավը չի, մեղմ ասած: Անհրաժեշտ է ներողություն խնդրել:
Շուտ ներողություն խնդրել չի ստացվում. բոլորը բաժանվում են իրենց դասարաններով, Ջիմինը շվարած նստում է առաջին դասաժամն, ասես աշխարհի ամենամեծ մեղքն է գործել: Ընդամենը չստացված հումոր էր: Այն կարող էր ստացված լինել, եթե Յունգին մի երկու շաբաթ առաջ կռված չլիներ Նամջունի հետ: Ուրիշ արտակարգ ոչինչ չկա:
Բայց Յունգիին որոշում է մոտենալ երկար դասամիջոցին:
Յունգին կանգնած էր միջանցքի պատուհանի մոտ ու ինչ-որ բան էր հեռախոսով նայում, Ջիմինը մի պահ խորը շունչ է քաշում ու ուղղություն վերցնում դեպի նա, բայց էդպես էլ չի հասնում տեղ՝ կանգնելով վեց քայլ հեռավորության վրա:
Պարզապես Յունգիին ինչ-որ աղջիկ է մոտենում: Ու նա նման է պլաստեր (սանտավիկն ա:դ) տվող աղջկան: Յունգի-հյոնը ժպտում է՝ ձեռքը տանելով դեպի ծոծրակը: Ասես ամաչում է:
Յունգին-հյոնը էդպես երբեք չի ժպտացել նրան:
Մի քիչ հետո աղջնակը ձեռքով է անում Յունգիին ու շարժվում Ջիմինի կողմը՝ հեռանալու համար: Ջիմինը պարզ տեսնում է նրա ժպիտը նույնպես: Ու լսում.
- Բարև, Ջիմին-ա:
Ինչու՞ Ջիմինը նրա անունը չի հիշում, ու մոռանում նաև փոխադարձ բարևի մասին: Ուղղակի աղջիկն արդեն անցնում-գնում է:
Յունգի-հյոնը էդպես երբեք չի ժպտացել նրան:
Ուշքի արի:
Երևի չի էլ ժպտա:
Յունգին նայում է նրան՝ նկատելով շվարած դեմքի արտահայտությունը, բայց միայն նայում է: Նայում է, թե ինչպես է Ջիմինը նայում աղջկա վերցրած ուղղությանը: Իսկ հետո չի դիմանում.
- Նա քեզ բարևեց:
Ուզում է ասել՝ դու չառար նրա բարևը:
Յունգի հյոնը երբեք նրան էդպես չի ժպտա, այլ կխոսի էսպես. խիստ:
Ջիմինը մի պահ վեր է թռչում ձայնից, բայց ուշքի գալիս ու մի քայլ էլ մոտենում.
- Ես... - հյոնի կոշիկներին նայելով, - ուղղակի չհասցրի:
Յունգին էլի լռում է, իսկ հետո.
- Բա՞ն էիր ասելու, դասը հիմա կսկսի: Եթե չէ, գնամ:
- Չէ՛, - կտրուկ: Ու անգամ գլուխն է վեր բարձրացնում, - ես... ուղղակի...
Յունգին հոգոց է հանում.
- Դու միշտ ուղղակի:
Ջիմինը զայրանում է մի պահ. համ սեփական անհամաձակությունից, համ Յունգիի նրա էդ բնավորությունը նկատելուց: Նրա էս կարճ, բայց դիպուկ արտահայտություններից: Նրա խորաթափանց բնավորությունից.
- Ուզում էի ներողություն խնդրել, - մի քիչ էլ ուսերն են ձգվում, - կատակի համար: Ինձ թվաց չեն հավատա: Չէի մտածի, որ Նամջունի հետ կռիվը տենց տպավորություն կթողնի, կներես:
Յունգին էլի լուռ նայում է: Երկար է նայում: Էլի խորաթափանց: Քմծիծաղում է, սովորականի պես մի հոնքը վեր բարձրացնելով: Ջիմինը կարծում է, որ Յունգին ծաղրում է իրեն: Երևի Ջիմինը ճիշտ է կարծում.
- Գիտե՞ս, որ ամեն բանի հետևից դարդ անելուց կարելի է նաև հիվանդություն ձեռք բերել, - վեր է կենում, ձեռքը մի երկու վայրկյան դնում կրտսերի ուսին, - թեթև տար, - ու հեռանում:
Թեթև տար:
Հեշտ է ասել:
Իբր ինքը թեթև է տանում.
- Դու է՞լ, - բայց դեպի Յունգին չի շրջվում, իսկ Մինը կանգ է առնում, - դու է՞լ ես թեթև տանում, - ապա Յունգին դեպի նա է շրջվում, բայց Ջիմինն էդպես էլ նրան չի նայում:
- Երբ խոսում ես, նայիր զրուցակցիդ աչքերին:
- Չեմ ուզում, - ձայնն էլ մի քիչ դողում է, - ուղղակի հարց եմ տալիս, - ու մատներն է տանջում, - դու է՞լ ես թեթև տանում:
- Բան ասացի, - ու զանգը հնչեց:
- Ուրեմն մի սովորեցրու էն, ինչին չես տիրապետում:
Ու անգլիական ոճով հեռանալ չի ստացվում: Յունգին մոտենում է, կանգնեցնում նրան ու հրում դեպի պատը.
- Բա թողնեմ դու սովորեցնե՞ս:
Ջիմինը լռում է, սիրտը շատ արագ է զարկում: Լարվածությունից: Զայրույթից. համ իր վրա, համ Յունգիի: Իր, որ ճանճից փիղ է սարքում, ու Յունգիի, որ չի պատասխանում հարցին: Որ երբեք ոչ մի հարցի նորմալ չի պատասխանում: Որ իրեն լուրջ չի ընդունում: Ջիմինը մի տեսակ համոզված է դրանում: Յունգիական աչքերի տակ տարածվող համաստեղությունն էլ չի փրկում դրությունը:
Կասեր՝ հյոն, մեկ է չես սովորում, ի՞նչ տարբերություն՝ ով սովորեցնի:
Բայց չասաց: Որովհետև հավես չկար վեճի: Չնայած լեզվի ծայրի բառերը ամեն պահի դուրս էին ուզում թռչել:
Որովհետև վիճել չէր ուզում:
Ինչպես միշտ:
Որովհետև Յունգիի հետ կամ լռություն է, կամ ընդամենը երկու-երեք բառ: Ու էս պահին Ջիմինը կնախընտրեր էդ երեք, թեկուզ մի կերպ լեզվից պոկած նորմալ բառերը, քան վեճը: Վեճը Յունգիի հետ նրան սպանում է:
Նրան սպանում են բոլոր վեճերը:
Որովհետև թեթև չի տանում: Իսկ Յունգին նրան չի կարող սովորեցնել թե՝ թեթև տար.
- Չէ, ես էլ չեմ տիրապետում, - ու, մի թեթև հրելով ավագին, հեռանում է:
Բայց հեռանում է ոչ թե դասարան, այլ դուրս: Մաքուր օդ է պետք: Շատ օդ է պետք: Խորը շունչ քաշելու ու լարվածությունը վերացնելու օդ: Յունգին նրան չի հասկանա, ինչպես նա չի հասկանում Յունգիին: Երևի անհրաժեշտ է ֆիքսել ու անցնել: Երկար չմտածել:
Թեթև տանել:
Բայց Ջիմինն էդ արվեստին չի տիրապետում:
Ներելը դժվա՞ր բան է հարցին Չվե պապիկը հոգոց է հանում.
- Եթե ինքդ ուզում ես ներել, վաղ թե ուշ կներես։ Ժամանակ... ամեն ինչին էլ ժամանակ է պետք։
* Իրական դեպք' իմ մասնակցությամբ: Բայց ինձ հանդիպած անձնավորությունը անքաղաքավարիորեն թողեց և գնաց՝ առանց որևէ բան ասելու:Դ
